Het is weer die tijd van het jaar. De terrasplanten mogen naar binnen, de vensterbank staat vol en de woonkamer voelt eindelijk als een kleine jungle. Tot je de gieter pakt en er een wolkje kleine zwarte vliegjes uit de potgrond opstijgt. Ze zitten op je laptop, landen in je thee en lopen over de rand van je wijnglas. Gezellig is anders.
Geen fruitvliegjes, maar rouwvliegjes
Wie ze voor fruitvliegjes aanziet, is niet de enige. Rouwvliegjes zijn eigenlijk kleine muggen van een paar millimeter, die opvallend hoog op hun pootjes staan. Je ziet ze vooral opvliegen zodra je water geeft. De volwassen vliegjes zelf doen weinig kwaad. Ze leven maar een paar dagen en hebben in die tijd precies één doel: eitjes leggen in vochtige potgrond. Veel eitjes.
Het echte werk gebeurt onder de grond
Uit die eitjes komen witte larfjes met een zwart kopje. Eerst eten ze schimmels en rottend plantmateriaal, later ook fijne worteltjes. Een flinke monstera overleeft dat meestal wel, al groeit hij er niet harder van. Voor stekjes en zaailingen ligt dat anders. Die kunnen ineens slap gaan hangen omdat hun jonge wortels zijn weggevreten. Juist als je net trots bent op je eerste zelfgekweekte pannenkoekplantje.
Zo komen ze je huis binnen
Meestal haal je ze zelf naar binnen, zonder het te weten. Via een nieuwe plant, een zak potgrond of dat potje basilicum voor op de vensterbank. En in de herfst dus via de terrasplanten die een paar maanden bij je komen inwonen. Daarna doet te veel water de rest. Natte grond is precies waar rouwvliegjes van houden, en als het water niet goed weg kan, gaan wortels rotten. Dat trekt nog meer vliegjes aan.
Kaneel, koffiedik en andere keukentrucs
De eerste reflex is vaak iets uit de keukenkast. Een dun laagje kaneel, koffiedik of wit zand op de potgrond maakt het de vliegjes lastiger om hun eitjes kwijt te raken. Een gele plakstrip tussen de planten vangt de volwassen exemplaren weg. Allemaal prima, maar je pakt er vooral aan wat je ziet. De larven in de pot hebben er weinig last van, en kaneelwater doodt ze ook niet. Zo blijf je dweilen met de kraan open.
Een leger dat je niet ziet
Wil je het probleem bij de bron aanpakken, dan kom je uit bij aaltjes. Dat zijn piepkleine rondwormpjes die je alleen onder een microscoop kunt zien. De soorten die tegen plagen worden ingezet, zoeken de larven op in de grond en ruimen ze op. Voor mensen, huisdieren en je planten zijn ze onschadelijk, dus je kunt ze zonder zorgen in de woonkamer gebruiken. Je lost ze op in water en giet ze aan op de potgrond. Doe dat meteen na het aanmaken, want in water blijven ze maar een paar uur actief.
Daarna vooral geduld
Dan is het een kwestie van afwachten. Volgens Rootsum ben je in de meeste gevallen binnen een week van de vliegjes af. Bij een flinke plaag kan het tot drie weken duren en is soms een tweede ronde nodig. Laat de potgrond in die periode niet uitdrogen, want in droge grond houden de aaltjes het niet vol. Behandel ook de planten waar je nog niets ziet, anders verhuizen de vliegjes gewoon naar de buurpot.
Daarna is de plantenhoek weer van jou. Een nieuwe plant zet ik voortaan wel eerst een paar dagen apart in de badkamer. Gewoon voor de zekerheid.
